X
تبلیغات
رایتل

مستقل‌ها در انتخابات شورا؛ پدیده‌ای انتخاباتی یا چالش اصلاح‌طلبان؟

پنج‌شنبه 28 اردیبهشت 1396 ساعت 22:10
bbc

در روزهای منتهی به انتخابات شورای شهر پنجم، اعلام لیستی از نامزدها مستقل، سازوکار انتخاباتی شورای عالی سیاست‌گذاری اصلاح‌طلبان و چیستی این تشکل را به چالش کشیده است.

اما این چالش تا چه حد جدی است؟ آیا حضور کاندیداهایی که اکنون «مستقل» خوانده می‌شوند، می‎تواند به معنای اعلام موجودیت «صدای سومی» باشد که انتخاب‌های مردم را از دوتایی اصلاح‌طلب- اصولگرا فراتر ببرد؟

لیلا ارشدحق نشر عکسISNA
Image captionبا اعلام اسامی تأئید صلاحیت‌شدگان در انتخابات شورای شهر ۱۳۹۶، برخی از فعالان شناخته‌شده اجتماعی و سیاسی امکان رقابت یافتند/ لیلا ارشد کاندیدای مستقلی که بعدا انصراف داد

با اعلام اسامی تأئید صلاحیت‌شدگان در انتخابات شورای شهر ۱۳۹۶، برخی از فعالان شناخته‌شده اجتماعی و سیاسی امکان رقابت یافتند. 

اما آنچه امروز سبب شده تا آنها با هویت «کاندیداهای مستقل» شناخته شوند، دلایلی حادث دارد.

چه اینکه شماری از این کاندیداها که در خارج از لیست اصلاح‌طلبان -با عنوان «امید»- قرار گرفته‌اند در اولین قدم پس از تأیید صلاحیت‌شان، درخواست حضور در لیست اصلاح‌طلبان را داشتند. درخواستی که از سوی اصلاح‌طلبان اجابت نشد و همین امر جرقه‌ای برای رویایی شورای سیاست‌گذاری و حامیان کاندیداهای مستقل شد.

به عبارت دیگر «کاندیداهای مستقل» هویتی واکنشی دارند. از جمله دلایلی که می‌تواند این ادعا را اثبات کند عدم نقد جدی اصلاح‌طلبان است. آنها تنها زمانی زبان به اعتراض گشودند که لیست شورای سیاست‌گذاری اصلاح‌طلبان منتشر شد. 

با این حال، این جریان جرقه به خرمنی انداخته که پیشتر صدای اصلاح‌طلبان کهنه‌کار را هم درآورده بود. 

تأخیر محمد خاتمی در حمایت از لیست شوراها فرصت کوتاه دیگری برای عرض اندام به مستقل‌ها داد. خاتمی به عنوان چهره‌ای که اکنون تأیید او به منزله رسمیت و مشروعیت و اصلاح‌طلب بودن یا نبودن کاندیدا‌هاست، در نخستین بیانیه‌ای خود اشاره‌ای به لسیت شورای سیاست‎گذاری نکرد.

پیش از آن نیز ۹ تن از اصلاح طلبان سرشناس از جمله سعید حجاریان، محمدرضا خاتمی، هادی خانیکی، فیض‌الله عرب سرخی، محمدرضا جلایی پور و مصطفی تاجزاده در نامه‌ای به شورای سیاست‌گذاری اصلاح‌طلبان نسبت به عملکرد غیرشفاف و عدم معرفی اعضا این انتقاد ضمنی کرده بودند.

بیشتر بخوانید:

در واقع لیست‌های مستقل تا کنون تنها به مثابه نشانه‌ای از بحران اصلاح‌طلبان به چشم آمده است.

و الا برای رأی‌دهندگانی که با دو گزینه «لیست‌ مستقل» و «لیست امید» مواجه‌اند، سازوکار و هویت نمایندگی هر دو جریان ناروشن و مبهم است.

از یک سو مستقل‌هایی قرار دارند که در نبود جنبش‌های اجتماعی و سیاسی و خمودگی جامعه مدنی ارتباط روشنی با بدنه اجتماع ندارند. پایگاه رای‌شان معلوم نیست. مشخص نیست چه طبقه و گروه‌هایی را نمایندگی می‌کنند. چه کسانی آنها را انتخاب کرده اند. آنها دچار تشت‌اند؛ برخی‌شان پس از اعلام لیست‌های مستقل در حالی که اسم‌شان در لیست است انصراف می‌دهند و برخی دیگر هم به نفع اصلاح‌طلبان کناره‌گیری می‌کنند. در نهایت می‌توان گفت «مستقل‌ها» از کم‌تجربگی رنج می‌برند و برنامه انتخاباتی‌شان از انسجام برخوردار نیست.

خاتمیحق نشر عکسGETTY IMAGES
Image captionتأخیر سیدمحمد خاتمی در حمایت از لیست شوراها فرصت کوتاه دیگری برای عرض اندام به مستقل‌ها داد. خاتمی به عنوان چهره‌ای که اکنون تأیید او به منزله رسمیت و مشروعیت و اصلاح‌طلب بودن یا نبودن کاندیدا‌هاست، در نخستین بیانیه‌ای خود اشاره‌ای به لسیت شورای سیاست‎گذاری نکرد

از سوی دیگر اصلاح‌طلبان نیز با نقدهایی جدی مواجه‌اند. اصلاح‌طلبان حتی در دوران اوج حضورشان رابطه قوی و منسجم و یا حزبی با بدنه اجتماعی نداشتند. اما این مسئله اکنون در نبود احزاب اصلی اصلاح‌طلب همچون مشارکت و مجاهدین انقلاب اسلامی بیشتر هم به چشم می‌آید. مکانیزم انتخاب نامزدها روشن نیست و در عین حال مهر تأیید محمد خاتمی، رئیس‌جمهوری اصلاح‌طلب بر کاندیداها شبیه انتصابی از بالا عمل می‌کند. علاوه بر این حضور چهره‌های ناشناخته در لیست «امید» اصلاح‌طلبان انتقاد به شیوه انتخاب را بیش از پیش کرده اند.

هر چند این نخستین بار نیست که بحث بر سر لیست واحدی در انتخابات شوراها برای اصلاح‌طلبان و نیروهای مخالف اصولگرایان با دردسر روبرو شده. به روایت صدیقه وسمقی، نخستین سخنگوی شورای شهر اول، در همان نخستین دوره انتخابات شوراهای شهر، بحث‌ بر سر امتیازگیری و سهمیه‌بندی میان ۱۸ گروه اصلاح‌طلب منجر شد تا کارگزاران و نیروهای اصلاح‌طلب لیست‌هایی متفاوت ارائه کنند. در این دو لیست با وجود آنکه اکثریت کاندیداها مشترک بودند اما بر سر چند صندلی اختلاف نظر شد.

نباید از یاد برد با وجود این اختلاف‌ها، تا کنون مستقل‌ها نتوانستند راه خود به شورای شهر باز کنند و اصل رقابت تنها میان اصلاح‌طلبان و اصولگرایان جریان داشته است. 

این بار نیز، آنها که عنوان مستقل را یدک می‌کشند شانس چندانی برای موفقیت یا کسب آرای لازم ندارند. ورود آنها به عرصه رقابت‌های انتخاباتی از همان اول با موانعی روبرو بود.

در اولین قدم دستگیری مراد ثقفی مدیر مسئول فصلنامه گفت‌وگو و مدیر سازمان مردم‌نهاد «یک شهر» نشانه‌ای از راه دشوار کسب کرسی‌های شورا بود.

در ادامه نیز مستقل‌ها تنها در شبکه‌های اجتماعی توانسته‌اند فعالیتی چشمگیر داشته باشند و عملاً در زمینه تبلیغات انتخاباتی چندان توفیقی به دست نیاورند. 

با وجود این، باید منتظر ماند و دید که فعالیت مستقل‌ها در آینده ادامه می‌یابد؟ و آیا آنها قادر خواهند بود تا گفتار و سازمان رأیی را شکل دهند؟ آیا آن ها موفق خواهند شد دوگانه محافظه کاران/ اصلاح طلبان را بشکنند و راه سومی ارائه دهند.

نباید از یاد برد که پاسخ به این سوالات و موجودیت این مستقل‌ها خود تابعی است مشروط به گسترش جنبش‌های زنان و دانشجویی و کارگری و غیره تا روشن شود این «صدای سوم» امکان بدل شدن به نیرویی سیاسی را دارد یا نه؛ نیروی سومی که به اعتبار خروج فعالان اجتماعی و سیاسی از شبکه روابط محدود به خود، قدرت نمایندگی و پرسش‌گری و مداخله در قدرت را داشته باشد. 

اما سناریوی دیگر آن است: در صورت عدم پیوند کاندیداهای مستقل و حامیانشان با بدنه جامعه، این انتخابات تنها پایان ناامیدکننده فعالانی خواهد بود که از آنها می‌توان به عنوان «پدیده‌ و پیشامدی انتخاباتی» یاد کرد.

محدودیت‌های یک رئیس‌جمهور در ایران

پنج‌شنبه 28 اردیبهشت 1396 ساعت 22:09

آیا توان و قدرت اجرایی روسای جمهور در ایران با آنچه که قانون اساسی به عنوان حوزه اختیارات آنها در نظر گرفته مطابقت دارد؟

و آیا انتظارات رای دهندگان با اختیارات رئیس‌جمهور متناسب است؟ این ویدیو را ببینید.

#شما؛ مسئولیت‌های و اختیارات رئیس‌جمهور در ایران

پنج‌شنبه 28 اردیبهشت 1396 ساعت 22:08

زیر پوست انتخابات در کوچه پس کوچه‌های شهر

پنج‌شنبه 28 اردیبهشت 1396 ساعت 22:07

با نزدیک شدن به انتخابات حدس و گمان‌ها هم بیشتر می‌شود. زن و مرد، پیر و جوان هر کدام از ظن خود یار داستان‌ها و حواشی انتخابات می‌شوند. علی همدانی در سفر مجازی دیگری به ایران سراغ جوان‌ترها رفته. با این توضیح که این گزارش با استفاده از شبکه‌های اجتماعی ساخته شده.

کودکان، غایبان بزرگ انتخابات

پنج‌شنبه 28 اردیبهشت 1396 ساعت 22:07
بی بی سی

«ما گل‌های خندانیم، فرزندان ایرانیم …»

سهم کودکان از مناظرات تلویزیونی کاندیداهای دور دوازدهم ریاست جمهوری، شعرخوانی مصطفی هاشمی طبا بود. غیبت کودکان که البته تنها غایبان انتخابات ریاست جمهوری نیستند، تنها به مناظرات و برنامه‌های انتخاباتی محدود نمی‌شود. رسانه‌ها نیز از کارشناسان این حوزه برای تحلیل مطالبات کودکان، دستاوردها یا آسیب‌های کودکان از تصمیمات و برنامه‌های کاندیداها استفاده نمی‌کنند. فعالان حوزه کودک همچنین فرصت ارزیابی شرایط فعلی کودکان به طور کلی و تحلیل موقعیت کودکان با نیازهای خاص را پیدا نکرده‌اند.

اما اگر بخواهیم نگاه دقیق‌تری به حضور کودکان در فضای انتخاباتی بیاندازیم، آن‌ها را در چه عرصه‌هایی حاضر می‌بنییم، کجا غیبتشان مشهودتر است و به طور کل حضور مطلوبشان چطور می‌تواند ترسیم شود؟ 

کودکانحق نشر عکسMEHR
Image captionدر هیچ یک از برنامه‌های دو نامزد مطرح انتخابات ریاست جمهوری، تعریف درستی از کودکان کار و خیابان، به عنوان یکی از گروه‌های مهم در خطر در میان کودکان، ارایه نمی‌شود و از همین رو برای حل آن نیز راه حل پایداری وجود ندارد

کودکان، ابزاربالقوه تولید

تا لحظه تهیه این گزارش، یعنی آخرین ساعات شب بیست و شش اردیبهشت ماه ۱۳۹۶ به وقت تهران، از شش کاندیدای دور دوازدهم ریاست جمهوری، دو کاندیدا، اسحاق جهانگیری و محمد باقرقالیباف، کناره‌گیری کرده‌اند. برآوردها همچنین نشان می‌دهد که هاشمی طبا و مصطفی میرسلیم رقیبی جدی محسوب نمی‌شوند. به این ترتیب بررسی برنامه دولت آینده توسط دو رقیب اصلی، حسن روحانی و ابراهیم رییسی، می‌تواند تحلیل قابل قبولی از جایگاه کودکان در دولت احتمالی آینده ارایه کند. 

نگاه اصلی برنامه صد و سه صفحه‌ای ابراهیم رییسی به کودکان و نوجوانان به عنوان «نیروی کار آینده و ظرفیت توسعه اقتصادی» است. از همین رو هم نویسندگان برنامه دولت آینده آقای رییسی با نگرانی از کم شدن جمعیت و کاهش معنادار تعداد کودکان در سال‌های اخیر یاد می‌کنند. از این منظر نگاه برنامه آقای روحانی به کودکان انسانی‌تر است. 

گرچه بررسی برنامه‌ها لزوما تمام آن‌چه را که قرار است به نفع یا ضرر کودکان رخ دهد نشان نخواهد داد اما نگاه کلی حاکم بر سیاستگذاران نسبت به کودکان را بازتاب می‌دهد. در هیچ یک از برنامه‌های دو نامزد مطرح انتخابات ریاست جمهوری، تعریف درستی از کودکان کار و خیابان، به عنوان یکی از گروه‌های مهم در خطر در میان کودکان، ارایه نمی‌شود و از همین رو برای حل آن نیز راه حل پایداری وجود ندارد. راه‌‌حل‌های چند خطی و تک بعدی در برنامه آقای رییسی که تنها وجه اقتصادی را در نظر دارد، از همان نگاه ابزاری به کودکان نشات می‌گیرد. 

گرچه آقای روحانی تحلیل دقیق‌تری از آسیب‌های کودکان از جمله کودکان کار و خیابان دارد و در بخش‌های آموزش، مسایل اجتماعی و محیط زیست، به این موضوع می‌پردازد، اما همچنان از ضعف در تعریف ساختاری رنج می‌برد. به عنوان اولین قدم، تعریف کودک کار است که باید روشن شود. طبق اطلاعات ارایه شده توسط مرکز آمار، جمعیت فعال، گروه سنی بالای ده سال را شامل می‌شود. اما قوانین بین‌المللی، کودکان کار را زیر ۱۵ سال در نظر می‌گیرد. به این ترتیب حدود ۱۳درصد از جمعیت فعالان اقتصادی منتشر شده در سرشماری سال ۹۵ مرکز آمار که مورد استناد هر دو نامزد ریاست جمهوری قرار گرفته، کودک کار محسوب می‌شوند. 

بیشتر بخوانید:

یک جواب دو دقیقه‌ای، سهم زنان از مناظره انتخاباتی مردان

این، به آن معناست که برنامه‌های هر دو کاندیدا با نقض حقوق کودک در ابتدایی‌ترین تعاریف بین‌المللی مواجه است. در عین حال هرجا هم که از کودکان کار صحبت شده، هیچ اطلاعات دقیقی در مورد آن‌ها ارایه نمی‌شود و برنامه‌ها بر مبنای تعریف ناقص و اطلاعات غیردقیق استوار است. 

در بخش آموزش پرورش هم گرچه رویکرد آموزشی مشاوران روحانی به دلیل تاکید بر معلم-محوری با استانداردهای روز دنیا که از پژوهش‌های گسترده به دست آمده‌است فاصله دارد، اما نسبت به نگاه حاکم بر برنامه گروه مشاوران رییسی همه‌جانبه‌تر است. به عنوان مثال آقای روحانی لااقل در نوشتن برنامه به کودکان بدون شناسنامه که بخشی از آنان کودکان افغانستانی هستند اشاره‌ می‌کند هرچند در عمل رفتار دولت آقای روحانی با این گروه بیشتر نمایشی و کمتر عملیاتی بوده‌است. 

نبود آمار دقیق از کودکان بازمانده از تحصیل و معین نبودن اطلاعات مربوط به کودکان بدون شناسنامه که محصول ارتباط مادر با تابعیت ایرانی با پدر با تابعیت غیرایرانی‌ یا روابط موسوم به نامشروع‌اند، نشان می‌دهد که عزم جدی برای رسیدگی به وضع این کودکان وجود ندارد.

به این ترتیب در برنامه دو کاندیدای اصلی ریاست جمهوری، به کودکان با کمترین اطلاعات عددی و حداقل برنامه عملیاتی پرداخته‌ شده‌است. 

کودکانحق نشر عکسISNA
Image captionر هیچ کدام از برنامه‌های کاندیداها، تصویر روشنی در مورد نقض سیستماتیک حقوق کودک که منتج از قوانین غیرعادلانه‌ است ارایه نمی‌شود.

کودکان، حاشیه سی درصدی

طبق سرشماری نفوس و مسکن مربوط به سال ۱۳۹۵، منتشر شده در وبسایت مرکز آمار ایران، از جمعیت ۸۰ میلیون نفری ایران در این سال، ۲۳ میلیون و ۵۰۰ هزار نفر کودک -نوزاد تا ۱۸ سال- هستند. 

نقد اساسی به برنامه‌های دو کاندیدای اصلی دور دوازدهم ریاست جمهوری در ایران، نه ارایه اطلاعات کلی و برنامه‌های غیرعملیاتی در مورد کودکان، که حاشیه بودن این گروه بزرگ و با اهمیت جمعیتی است. در برنامه‌های ارایه شده توسط ابراهیم رییسی، کودکان در حاشیه معضلات اجتماعی و در زیربخش‌های راهکارهای ارایه شده در این سرفصل خود را نشان می‌دهند. به جز بخش آموزش و پرورش در این برنامه که مستقیما با کودکان مرتبط است، در ۱۰۳ صفحه برنامه آقای رییسی تنها سه بار نام کودک یا کودکان تکرار می‌شود و همان هم بدون توضیحات کاربردی. 

کودکان در برنامه آقای روحانی هم به جز بخش آموزش و پرورش در تحلیل یا ارایه راه‌حل معضلات اجتماعی بیشتر بروز و ظهور پیدا می‌کنند. هرچند برنامه‌نویسان دولت دوازدهم «دوباره ایران» در مقایسه با «دولت کار و کرامت» نسبت به کودکان کمی حساس‌تراند، اما همچنان نگاه حاشیه‌ای به کودکان غلبه دارد. مشاوران آقای روحانی به مسایلی که کودکان با آن دست به گریبان‌اند تا حدودی توجه نشان‌داده‌اند و موضوعاتی مانند اعتیاد و نیاز به آموزش مسایل مرتبط با بحران‌های اجتماعی را مد نظر داشته‌اند اما همچنان تاثیر گذاری سیاست‌گذاری‌های کلان در تمام حوزه‌ها بر روی کودکان مورد توجه نبوده‌است.

به عنوان مثال هرچند بنا برگزارش‌های غیررسمی بنگاه‌های کوچک معمولا از چشم ماموران وزارت کار پنهان اند و حقوق برخی از کودکان در این کارگاه‌ها و بنگا‌ه‌ها تضییع می‌شود، اما در بخش مرتبط با توسعه اقتصادی بنگاه‌ها در برنامه دولت احتمالی آتی آقای روحانی، توجهی به این معضل و به دنبال آن راهکاری برای حل آن در نظر گرفته نشده است. همچنین در هیچ کدام از برنامه‌های کاندیداها، تصویر روشنی در مورد نقض سیستماتیک حقوق کودک که منتج از قوانین غیرعادلانه‌ است ارایه نمی‌شود. 

قوانین مرتبط با خشونت خانگی، قوانین ناروشن مرتبط با سن مسئولیت کیفری کودک و قوانین مرتبط با ازدواج کودکان که همگی مورد اعتراض فعالان حقوق کودک است و هر کدام از عوارض اجتماعی متنوعی نشات گرفته و به آسیب‌های اجتماعی متفاوتی منجر می‌شود، جزو معضلات برنامه دولت دوازدهم هیچ کاندیدایی معرفی نمی‌شوند. اشاره آقای روحانی به ازدواج کودک هم به دلیل متصل نبودن به سایر زیرساخت‌های به وجود آورنده، تاکید تاثیرگذاری تلقی نمی‌شود. 

همچنین با وجود توجه قابل قبول در بخش محیط زیست و لزوم آموزش حفاظت از محیط زیست به کودکان در برنامه آقای روحانی، اما موضوع روز و مهمی مانند اثر بخشی کودکان از تکنولوژی و ارتباط آن‌ها با رسانه‌های جمعی به طور کامل در برنامه این دولت حضور ندارد. امروزه قوانین سایبری متناسب با نیاز کودکان و با در نظر گرفتن آسیب‌پذیری آن‌ها تنظیم می‌شود. همچنین حضور آموزش‌های سایبری به کودکان برای حفاظت آن‌ها از آسیب‌های احتمالی و استفاده بهینه از آن، مورد توجه تنظیم کنندگان قوانین قرار دارد. 

تحلیل‌های مردانه برای مخاطبان بزرگسال

موضوع بی‌توجهی به کودکان به عنوان متن تحلیل‌ها و برنامه‌ریزی‌ها، تنها به برنامه ریزان و سیاست‌گذاران محدود نمی‌شود. تحلیلگران آزاد و رسانه‌ها نیز به همین اندازه نسبت به کودکان بی‌توجه‌ یا کم‌توجه‌اند. اگر برخی از رسانه‌ها به موضوع حضور زنان در انتخابات به صورت حاشیه‌ای و در برنامه‌ای مجزا می‌پردازند، موضوع کودکان در برنامه‌های انتخاباتی و سوالات کارشناسانه از مهمانان برنامه‌ها جایی ندارد. شاید بیراه نباشد اگر بگوییم تحلیل‌گران سیاسی ما اغلب مردان اند، مخاطبان آن‌ها اغلب مردان بزرگسال و محتوای تحلیل‌هایشان عمدتا با نگاه به نیازهای جامعه مردان و بزرگسالانه تنظیم شده است. 

شکل نوین برنامه‌ریزی، تدوین برنامه‌هایی است که گروه‌های مختلف، خود در تهیه و شکل‌گیری این برنامه‌ها دخیل‌اند. اگر نمی‌توان هنوز انتظار داشت تا کودکان در لایحه‌های مختلف برنامه ریزی در ایران مداخله مستقیم داشته باشند اما لااقل می‌توان انتظار داشت تا در روند تصمیم گیری برای آن‌ها و در مورد تمام مسایل کشور که مستقیم و غیرمستقیم به آن‌ها مرتبط است، از موضوع امنیت و دفاع تا موضوعات مرتبط با محیط زیست، از مسایل مرتبط با اقتصاد و رفاه تا موارد آموزشی، مشاوران و تحلیلگران کودکان حضور داشته باشند، حضوری که نه تنها ردپای خود را در برنامه کاندیداها و رفتار ستادها و مناظراتشان نشان نمی‌دهد که در رسانه‌ها هم نمودی پیدا نکرده‌است.

( تعداد کل: 2112 )
<<    1       2       3       4       5       ...       423    >>